หลายคนใช้พลังชีวิตไปกับการพยายาม “เป็นที่ยอมรับ” พยายามทำให้คนอื่นพอใจ พยายามพิสูจน์ว่าตัวเองมีคุณค่า เป็นที่รักแต่ความจริงที่มักถูกมองข้ามคือคุณไม่สามารถมีความสุขที่แท้จริงหรือได้รับการเคารพจากผู้อื่นหากคุณยังไม่เคารพตัวเอง
การเคารพตัวเอง (Self-Respect) คืออะไร
Self-Respect คือการ เคารพคุณค่าและศักดิ์ศรีของตัวเองอย่างสม่ำเสมอไม่ใช่เฉพาะในวันที่คุณเก่งแต่รวมถึงวันที่คุณยังกลัว ยังลังเล และยังไม่พร้อม
มันคือเส้นขอบเขตภายในที่บอกว่า:
- ฉันจะไม่ยอมรับการปฏิบัติที่ลดทอนคุณค่า
- ฉันไม่จำเป็นต้องแลกตัวตนหรือเบียดเบียนตัวเอง เพื่อให้ถูกรักหรือยอมรับ
- ฉันเลือกชีวิตจากคุณค่า ไม่ใช่จากความกลัว
Self-Respect ไม่ใช่ความแข็งกร้าวแต่คือการไม่ทิ้งตัวเอง ส่งผลกับทุกการตัดสินใจของทุกความสัมพันธ์และทุกระดับของความสุขในชีวิต
Self-Respect ต่างจาก Self-Esteem อย่างไร
และส่งผลต่อ “เพดานชีวิต” ของเราไม่เท่ากัน
Self-Esteem คือความรู้สึกภูมิใจและเชื่อมั่นในคุณค่าของตัวเอง
Self-Respect คือการเคารพตัวเอง การชัดเจนกับมาตรฐานชีวิต ความต้องการและคุณค่าภายใน สามารถยืนหยัดรักษามาตรฐานนั้นไว้ ผ่านการเลือก การวางขอบเขตและการไม่ทรยศตัวเองเพื่อการยอมรับจากภายนอก
ความเชื่อมั่นในคุณค่าของตัวเอง (Self-esteem) ถึงจะค่อย ๆ เติบโตตามมา
ที่มาของการไม่เคารพตัวเอง Low Self-Respect
การไม่เคารพตัวเองมักไม่ได้เกิดจากการไม่รักตัวเองแต่มาจากประสบการณ์ที่สอนให้คุณ
“ต้องลดตัวเอง เพื่อให้ยังอยู่ได้”
- เติบโตมาในสภาพแวดล้อมที่ความรักมีเงื่อนไข เช่น
• ต้องสอบได้คะแนนดี / ต้องแข่งขันชนะ ถึงจะได้รับคำชมและความรัก
• ต้องเป็นเด็กดี เชื่อฟัง ไม่ดื้อ ถึงจะไม่ถูกตำหนิหรือเมินเฉย
• ต้องทำให้พ่อแม่ภูมิใจ ถึงจะรู้สึกว่าตัวเองมีค่า
• ต้องไม่สร้างปัญหา ไม่แสดงความอ่อนแอ ถึงจะถูกรัก
• ต้องเก่ง ต้องพยายามมากกว่าคนอื่น ถึงจะไม่ถูกเปรียบเทียบ
- ถูกเปรียบเทียบ วิจารณ์ หรือมองข้ามซ้ำ ๆ
- ต้องเป็นคนเก่ง คนดี หรือไม่สร้างปัญหา เพื่อให้ถูกรับรอง
- อยู่ในวัฒนธรรมที่ให้ค่ากับผลลัพธ์และรางวัล มากกว่าคุณค่าในตัวคน
เมื่อเกิดซ้ำๆ สมองจะเรียนรู้ว่าการทิ้งตัวเอง = ความปลอดภัย
เมื่อตัวเราไม่เคารพตัวเอง คนอื่นก็ยากที่จะเคารพเรา คุณอาจพบว่าตัวเองจะดึงดูดพบเจอกับสภาพแวดล้อม Toxic ไม่ว่าจะเป็นความรัก เพื่อน ที่ทำงาน :
- อยู่ใน toxic relationship ที่ต้องเล็กลงเพื่อรักษาความสัมพันธ์
- ทำงานกับ toxic boss ที่ใช้ความกลัวแทนความไว้วางใจ
- ติดอยู่ใน toxic culture ที่ทำให้การอดทนคือบรรทัดฐาน
- คุณจะรู้สึกว่าพบเจอแต่ทีมงาน ลูกน้อง หรือหัวหน้าที่ไม่เคารพคุณ
- คนในครอบครัวรวมถึงลูก ไม่เคารพคุณ และไม่ชอบที่คุณอ่อนแอ
- คุณจะปล่อยสิ่งที่ไม่ควรเป็นเรื่องปกติค่อย ๆ กลายเป็นเรื่องธรรมดาและลดมาตรฐานกับเรื่องต่างๆรวมถึงความสุขถูกลดทอนเลื่อนออกไปเรื่อย ๆ
ความสำคัญของการเคารพตัวเอง
เมื่อคุณเคารพตัวเอง การได้รับการเคารพจากผู้อื่นจึงไม่ได้เกิดจากการเรียกร้องให้คนอื่นทำดีกับคุณ
- คุณจะกล้าตั้งขอบเขตโดยไม่รู้สึกผิด
- คุณจะไม่ต้องพิสูจน์คุณค่าตลอดเวลา
- คุณจะไม่รู้สึกเสียใจ เสียดายกับสิ่งต่างๆและผู้คนที่ไม่คู่ควรกับคุณ
- คุณจะรู้ว่าตัวเองคู่ควรกับอะไร และสามารถเลือกความสัมพันธ์และงานที่ให้เกียรติสอดคล้องกับความต้องการและมาตรฐานของคุณ
- คุณจะเป็นตัวของตัวเอง มีความสุขจากการไม่ต้องฝืนเป็นใคร
การพัฒนาการเคารพตัวเอง (Self-Respect): จุดเริ่มต้นของความสุขที่ยั่งยืน
Self-Respect ไม่ได้พัฒนาโดยการคิดบวกแต่โดยการ รู้จักตัวเองอย่างลึกซึ้ง
เริ่มจาก:
- การรู้จักตัวเอง รู้ความต้องการ ชัดเจนกับคุณค่า รู้ว่าอะไรไม่ใช่
- การแยกเสียงของความกลัว ออกจากคุณค่าที่แท้จริง
- การตั้งขอบเขตเล็ก ๆ ในชีวิตประจำวัน
- การเลือกและตัดสินใจจากความต้องการของตัวเอง ไม่ใช่จากความคาดหวังของคนอื่น
เมื่อคุณหยุดทิ้งตัวเอง ความสุขและการได้รับการเคารพจากผู้อื่นจะไม่ใช่สิ่งที่ต้องวิ่งหาอีกต่อไป
บทสรุป
การเคารพตัวเอง (Self-Respect) คือจุดเริ่มต้นของความสุข และเป็นรากฐานของการได้รับการเคารพจากผู้อื่น
เพราะเมื่อเราตั้งมาตรฐานในการปฏิบัติต่อตัวเองอย่างชัดเจน โลกภายนอกจะค่อย ๆ สะท้อนมาตรฐานนั้นกลับมา
แต่สิ่งที่เกิดขึ้นกับคนจำนวนมากคือพยายามพัฒนาตัวเองจากภายนอกพยายามเก่งขึ้น อดทนขึ้น ปรับตัวให้มากขึ้น โดยละเลยการถามตัวเองว่า“ฉันกำลังเคารพตัวเองอยู่หรือไม่”
การพัฒนาตนเองแค่ภายนอกเพียงอย่างเดียว อาจทำให้เรายิ่งพยายามอยู่ในสภาพแวดล้อมที่ไม่ปลอดภัย
ไม่เห็นคุณค่าหรือเต็มไปด้วยความสัมพันธ์และระบบที่เป็นพิษ
และนี้คือเหตุผลที่หลายคนแม้จะพัฒนาตัวเองไม่หยุดแต่ยังคงติดอยู่ใน toxic environment เดิม ๆ
ไม่ใช่เพราะคุณโชคไม่ดีเจอแต่เรื่องราวๆแย่ๆ หรือคุณพัฒนาไม่พอแต่เพราะคุณ disconnect กับตัวเอง และละเลยการพัฒนาจากภายในจนไม่ได้ยินเสียงของคุณค่า ขอบเขตและมาตรฐานชีวิตที่คุณสมควรได้รับ
เพราะการพัฒนาที่แท้จริงไม่ได้เริ่มจากการเก่งขึ้นแต่เพียงภายนอกแต่เริ่มจากการกลับมาเชื่อมต่อกับตัวเองภายในและเคารพตัวเองอย่างมั่นคง
สอบถามรายละเอียดหลักสูตร
